Είμαστε ανεξάρτητοι συνεργάτες της LR Health & Beauty. Οι σύνδεσμοι οδηγούν στις σελίδες προϊόντων του site μας και η παραγγελία γίνεται στο επίσημο κατάστημα της LR.
Το κολλαγόνο για τις αρθρώσεις είναι από τα πιο δημοφιλή συμπληρώματα, όμως η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει εγκρίνει κανέναν ισχυρισμό υγείας γι’ αυτό, ούτε για τη γλυκοζαμίνη και τη χονδροϊτίνη. Αυτό που ισχύει επίσημα είναι ότι η βιταμίνη C συμβάλλει στο φυσιολογικό σχηματισμό του κολλαγόνου για τη φυσιολογική λειτουργία των χόνδρων. Για τις αρθρώσεις σου μετρούν περισσότερο η κίνηση, το βάρος και η μυϊκή δύναμη.
Παρακάτω θα δεις τι είναι ο αρθρικός χόνδρος, τι έχει εξετάσει η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), ποια θρεπτικά συστατικά έχουν πράγματι εγκεκριμένο ρόλο και πότε ο πόνος στις αρθρώσεις σημαίνει ότι πρέπει να δεις γιατρό.
Με λίγα λόγια
- Ο αρθρικός χόνδρος αποτελείται κυρίως από νερό, κολλαγόνο τύπου ΙΙ και πρωτεογλυκάνες.
- Η EFSA αξιολόγησε το υδρολυμένο κολλαγόνο, τη γλυκοζαμίνη και τη χονδροϊτίνη για τις αρθρώσεις και δεν ενέκρινε ισχυρισμό υγείας.
- Η βιταμίνη C συμβάλλει στο φυσιολογικό σχηματισμό του κολλαγόνου για τη φυσιολογική λειτουργία των χόνδρων και των οστών.
- Η τακτική άσκηση, το φυσιολογικό βάρος και η ενδυνάμωση των μυών είναι τα πιο τεκμηριωμένα μέτρα για τις αρθρώσεις.
- Ο επίμονος πόνος, το πρήξιμο και η πρωινή δυσκαμψία χρειάζονται ιατρική εκτίμηση.
Τι είναι ο χόνδρος και τι ρόλο παίζει το κολλαγόνο;
Ο αρθρικός χόνδρος είναι ο λείος, ελαστικός ιστός που καλύπτει τις άκρες των οστών μέσα σε μια άρθρωση, όπως στο γόνατο ή στο ισχίο. Λειτουργεί σαν μαξιλαράκι και επιτρέπει στα οστά να γλιστρούν το ένα πάνω στο άλλο χωρίς τριβή. Το μεγαλύτερο μέρος του είναι νερό, ενώ το «σκελετό» του τον σχηματίζουν ίνες κολλαγόνου τύπου ΙΙ και μεγάλα μόρια που λέγονται πρωτεογλυκάνες.
Το κολλαγόνο που παίρνεις από τη διατροφή ή από ένα συμπλήρωμα δεν πηγαίνει αυτούσιο στον χόνδρο. Στο στομάχι και στο έντερο διασπάται σε αμινοξέα και μικρά πεπτίδια, τα οποία ο οργανισμός χρησιμοποιεί όπου τα χρειάζεται. Αν θέλεις να καταλάβεις καλύτερα αυτή τη διαδικασία, θα σε βοηθήσει το άρθρο μας για τα πεπτίδια κολλαγόνου και το υδρολυμένο κολλαγόνο.
Τι λέει η επιστήμη για το κολλαγόνο στις αρθρώσεις;
Υπάρχουν κλινικές μελέτες με υδρολυμένο κολλαγόνο σε αθλητές και σε άτομα με ενοχλήσεις στα γόνατα. Κάποιες δείχνουν μικρές διαφορές στον πόνο που ανέφεραν οι συμμετέχοντες, ενώ άλλες δεν δείχνουν διαφορά σε σύγκριση με εικονικό σκεύασμα. Οι μελέτες είναι συνήθως μικρές, διαρκούν λίγους μήνες και χρησιμοποιούν διαφορετικά προϊόντα και δόσεις, οπότε τα αποτελέσματα δεν συγκρίνονται εύκολα.
Η EFSA, που αξιολογεί για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης τους ισχυρισμούς υγείας στα τρόφιμα, εξέτασε αιτήσεις για το υδρολυμένο κολλαγόνο, τη γλυκοζαμίνη και τη χονδροϊτίνη σε σχέση με τη διατήρηση φυσιολογικών αρθρώσεων. Κατέληξε ότι τα στοιχεία δεν αποδεικνύουν σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Γι’ αυτό κανένα από αυτά τα συστατικά δεν υπάρχει στον ευρωπαϊκό κατάλογο επιτρεπόμενων ισχυρισμών του Κανονισμού (ΕΕ) 432/2012, και κανένα συμπλήρωμα δεν επιτρέπεται να γράφει ότι «κάνει καλό στις αρθρώσεις» εξαιτίας τους.
Ποια θρεπτικά συστατικά έχουν εγκεκριμένο ρόλο για χόνδρους και οστά;
Στον ευρωπαϊκό κατάλογο υπάρχουν συγκεκριμένες βιταμίνες και μέταλλα με εγκεκριμένη διατύπωση. Οι ισχυρισμοί αυτοί ισχύουν μόνο όταν ένα προϊόν δίνει αρκετή ποσότητα, δηλαδή τουλάχιστον το 15% της ημερήσιας τιμής αναφοράς.
| Θρεπτικό συστατικό | Εγκεκριμένος ισχυρισμός (ΕΕ 432/2012) | Πού το βρίσκεις στη διατροφή |
|---|---|---|
| Βιταμίνη C | Η βιταμίνη C συμβάλλει στο φυσιολογικό σχηματισμό του κολλαγόνου για τη φυσιολογική λειτουργία των χόνδρων. | Πιπεριές, μπρόκολο, πορτοκάλια, ακτινίδια |
| Βιταμίνη D | Η βιταμίνη D συμβάλλει στη διατήρηση της φυσιολογικής κατάστασης των οστών. | Λιπαρά ψάρια, αυγά, έκθεση στον ήλιο |
| Μαγγάνιο | Το μαγγάνιο συμβάλλει στο φυσιολογικό σχηματισμό του συνδετικού ιστού. | Ολικής άλεσης δημητριακά, ξηροί καρποί, όσπρια |
| Βιταμίνη E | Η βιταμίνη Ε συμβάλλει στην προστασία των κυττάρων από το οξειδωτικό στρες. | Ελαιόλαδο, αμύγδαλα, ηλιόσποροι |
Όπως βλέπεις, η μεσογειακή διατροφή με λαχανικά, φρούτα, όσπρια, ψάρι και ελαιόλαδο καλύπτει ήδη πολλά από αυτά. Για τη βιταμίνη C και τις πηγές της, δες τον οδηγό πόση βιταμίνη C χρειάζεσαι και από πού.
Τι βοηθά πραγματικά τις αρθρώσεις στην καθημερινότητα;
Οι αρθρώσεις χρειάζονται κίνηση. Ο χόνδρος δεν έχει δικά του αιμοφόρα αγγεία και τρέφεται από το αρθρικό υγρό, το οποίο κυκλοφορεί καλύτερα όταν η άρθρωση κινείται και φορτίζεται ήπια. Το περπάτημα, η κολύμβηση, το ποδήλατο και οι ασκήσεις ενδυνάμωσης για τους μηρούς και τους γλουτούς είναι από τις πιο ασφαλείς επιλογές για τα γόνατα.
Το βάρος παίζει επίσης μεγάλο ρόλο. Σε κάθε βήμα το γόνατο σηκώνει πολλαπλάσιο του σωματικού βάρους, οπότε ακόμη και μια μικρή απώλεια κιλών μειώνει το φορτίο. Ο καλός ύπνος, η επαρκής πρωτεΐνη στη διατροφή και τα άνετα παπούτσια συμπληρώνουν την εικόνα. Αν δουλεύεις πολλές ώρες καθιστός, σήκω κάθε μισή ώρα και κάνε λίγα βήματα.
Πώς ταιριάζουν τα προϊόντα Active Freedom σε αυτή την εικόνα;
Αν ζεις δραστήρια, περπατάς πολύ ή γυμνάζεσαι και θέλεις να καλύψεις τα θρεπτικά συστατικά που έχουν εγκεκριμένο ρόλο, η LR έχει δύο προϊόντα με το όνομα Active Freedom. Το πόσιμο gel αλόης βέρα Active Freedom περιέχει 88% τζελ αλόης βέρα και δίνει 45 mg βιταμίνης C στην ημερήσια δόση των 3 x 30 ml, δηλαδή το 56% της τιμής αναφοράς. Η βιταμίνη C συμβάλλει στο φυσιολογικό σχηματισμό του κολλαγόνου για τη φυσιολογική λειτουργία των χόνδρων και των οστών. Το gel περιέχει επίσης υδρολυμένο κολλαγόνο, θειική γλυκοζαμίνη και θειική χονδροϊτίνη, για τα οποία, όπως είδαμε, δεν υπάρχει εγκεκριμένος ισχυρισμός.
Οι κάψουλες Active Freedom δίνουν σε δύο κάψουλες την ημέρα 2,5 μg βιταμίνης D, 10 mg βιταμίνης E και 1 mg μαγγανίου, μαζί με 675 mg θειικής γλυκοζαμίνης και 100 mg θειικής χονδροϊτίνης. Η βιταμίνη D συμβάλλει στη διατήρηση της φυσιολογικής κατάστασης των οστών και στη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας των μυών. Το μαγγάνιο συμβάλλει στο φυσιολογικό σχηματισμό του συνδετικού ιστού και στη διατήρηση της φυσιολογικής κατάστασης των οστών.
Η γλυκοζαμίνη προέρχεται συχνά από το κέλυφος οστρακοειδών, οπότε αν έχεις αλλεργία σε οστρακοειδή, έλεγξε προσεκτικά την ετικέτα. Αν παίρνεις αντιπηκτικά ή άλλα φάρμακα σε μόνιμη βάση, ρώτα τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σου πριν ξεκινήσεις οποιοδήποτε συμπλήρωμα για τις αρθρώσεις.
Αν θέλεις να δεις τα δύο προϊόντα δίπλα δίπλα, θα τα βρεις εδώ, μαζί με τα υπόλοιπα συμπληρώματα διατροφής.
Πότε πρέπει να δεις γιατρό για πόνο στις αρθρώσεις;
Ένας ελαφρύς πόνος μετά από ασυνήθιστη κούραση συνήθως υποχωρεί σε λίγες μέρες. Κλείσε όμως ραντεβού με γιατρό, παθολόγο ή ορθοπεδικό, όταν ισχύει κάποιο από τα παρακάτω:
- Η άρθρωση είναι πρησμένη, κόκκινη ή ζεστή στην αφή, ιδίως αν έχεις και πυρετό.
- Ο πόνος σε ξυπνάει τη νύχτα ή υπάρχει και όταν ξεκουράζεσαι.
- Το πρωί οι αρθρώσεις σου είναι δύσκαμπτες για περισσότερο από μισή ώρα.
- Ο πόνος ξεκίνησε μετά από πτώση ή τραυματισμό και δεν μπορείς να πατήσεις κανονικά.
- Πονούν πολλές αρθρώσεις ταυτόχρονα ή ο πόνος κρατάει περισσότερο από δύο εβδομάδες.
Ο γιατρός θα εξετάσει αν πρόκειται για φθορά, φλεγμονή ή τραυματισμό και θα σου προτείνει την κατάλληλη αντιμετώπιση. Ένα συμπλήρωμα διατροφής δεν αντικαθιστά αυτή την εκτίμηση.
Συχνές ερωτήσεις
Πόσο καιρό πρέπει να παίρνω κολλαγόνο για τις αρθρώσεις;
Οι μελέτες που υπάρχουν διαρκούν συνήθως από τρεις έως έξι μήνες. Επειδή δεν υπάρχει εγκεκριμένος ισχυρισμός για το κολλαγόνο, δεν μπορούμε να σου υποσχεθούμε αποτέλεσμα σε συγκεκριμένο χρόνο. Αυτό που μπορείς να κάνεις είναι να συνδυάσεις τη διατροφή σου με τακτική άσκηση.
Είναι καλύτερο το κολλαγόνο τύπου ΙΙ για τις αρθρώσεις;
Ο χόνδρος περιέχει κυρίως κολλαγόνο τύπου ΙΙ και κάποια συμπληρώματα το χρησιμοποιούν γι’ αυτόν τον λόγο. Ωστόσο ούτε για αυτή τη μορφή υπάρχει εγκεκριμένος ισχυρισμός υγείας στην ΕΕ.
Μπορώ να πάρω κολλαγόνο από τη διατροφή;
Ναι. Ο ζωμός από κόκαλα, το ψάρι που τρώγεται με το δέρμα του και τα κρέατα με συνδετικό ιστό περιέχουν κολλαγόνο. Ο οργανισμός φτιάχνει όμως κολλαγόνο και μόνος του, αρκεί να παίρνει αρκετή πρωτεΐνη και βιταμίνη C.
Βοηθά η αλόη βέρα στις αρθρώσεις;
Δεν υπάρχει εγκεκριμένος ισχυρισμός υγείας για την αλόη βέρα. Στα πόσιμα gel της LR ο εγκεκριμένος ρόλος προέρχεται από τη βιταμίνη C που περιέχουν.
Τι διαφορά έχει το gel από τις κάψουλες Active Freedom;
Το gel πίνεται και δίνει βιταμίνη C και E μαζί με αλόη βέρα. Οι κάψουλες είναι πιο πρακτικές στο ταξίδι και δίνουν βιταμίνη D, βιταμίνη E και μαγγάνιο. Η επιλογή εξαρτάται από το τι σου ταιριάζει στην καθημερινότητα.
Πηγές
- EUR-Lex: Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 432/2012, ενοποιημένο κείμενο (κατάλογος επιτρεπόμενων ισχυρισμών υγείας)
- Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Μητρώο ισχυρισμών διατροφής και υγείας της ΕΕ
Τα συμπληρώματα διατροφής δεν είναι φάρμακα και δεν υποκαθιστούν μια ποικίλη, ισορροπημένη διατροφή και έναν υγιεινό τρόπο ζωής. Το άρθρο έχει γενικό ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή.