Οι κρέμες με ουρία χρειάζονται κυρίως όταν το δέρμα είναι πολύ ξηρό, τραχύ ή σκληρό, όπως στις φτέρνες, στους αγκώνες και στις κνήμες τον χειμώνα. Η ουρία είναι φυσικό συστατικό της επιδερμίδας που συγκρατεί νερό. Σε χαμηλές συγκεντρώσεις ενυδατώνει, ενώ σε υψηλότερες μαλακώνει τις σκληρύνσεις, γι’ αυτό το ποσοστό στην ετικέτα έχει σημασία.
Σε αυτόν τον οδηγό θα βρεις τι είναι η ουρία, τι σημαίνουν τα διαφορετικά ποσοστά, πού ταιριάζει η κάθε κρέμα και πότε πρέπει να είσαι προσεκτικός, για παράδειγμα σε ευαίσθητο δέρμα ή σε παιδιά. Το άρθρο είναι καθαρά ενημερωτικό και δεν προτείνει συγκεκριμένο προϊόν.
Με λίγα λόγια
- Η ουρία είναι ένα από τα συστατικά του φυσικού παράγοντα ενυδάτωσης της επιδερμίδας, που συγκρατεί νερό στην επιφάνεια του δέρματος.
- Οι κρέμες με χαμηλό ποσοστό ουρίας χρησιμοποιούνται για καθημερινή ενυδάτωση του ξηρού δέρματος.
- Τα υψηλότερα ποσοστά μαλακώνουν τις σκληρύνσεις και ταιριάζουν κυρίως σε φτέρνες και πέλματα.
- Η ουρία μπορεί να τσούξει σε σκασμένο ή ερεθισμένο δέρμα, οπότε ξεκινάς με χαμηλό ποσοστό.
- Αν το ξηρό δέρμα συνοδεύεται από έντονη φαγούρα, πληγές ή κοκκινίλα, χρειάζεται γιατρό.
Τι είναι η ουρία στις κρέμες;
Η ουρία είναι μια μικρή οργανική ένωση που υπάρχει φυσικά στο ανθρώπινο σώμα. Στην επιφάνεια του δέρματος αποτελεί μέρος του λεγόμενου φυσικού παράγοντα ενυδάτωσης (NMF), μαζί με αμινοξέα και γαλακτικά άλατα. Όπως εξηγεί η γαλλική επαγγελματική επιθεώρηση Le Quotidien du pharmacien, αυτά τα υδρόφιλα συστατικά μπορούν να συγκρατούν νερό στην επιφάνεια του δέρματος.
Η ουρία που μπαίνει στα καλλυντικά παράγεται στο εργαστήριο και είναι ίδια με αυτή του δέρματος. Δεν έχει σχέση με τα ούρα, παρά μόνο ως προς την ονομασία. Στη λίστα συστατικών θα τη δεις ως Urea, και στις περισσότερες συσκευασίες το ποσοστό γράφεται μεγάλο στο μπροστινό μέρος.
Γιατί το ξηρό δέρμα θέλει ουρία;
Το ξηρό δέρμα έχει λιγότερα λιπίδια στην εξωτερική του στιβάδα και χάνει πιο εύκολα νερό. Τα εγχειρίδια MSD εξηγούν ότι η ξηροδερμία είναι συχνή μετά τη μέση ηλικία και ότι οι ενυδατικές κρέμες που συγκρατούν νερό στο δέρμα εφαρμόζονται καλύτερα αμέσως μετά το μπάνιο. Η ουρία ανήκει στα συστατικά που τραβούν και κρατούν νερό, όπως η γλυκερίνη.
Η επιδερμίδα δεν έχει παντού το ίδιο πάχος. Σύμφωνα με το γερμανικό Ινστιτούτο για την Ποιότητα στην Υγεία (IQWiG), είναι περίπου 0,3 χιλιοστά στους αγκώνες και στο πίσω μέρος των γονάτων και φτάνει έως 4 χιλιοστά στις πατούσες και στις παλάμες. Αυτό εξηγεί γιατί οι φτέρνες σκληραίνουν και σκάνε πιο εύκολα και γιατί χρειάζονται πιο δυναμική φροντίδα από το πρόσωπο.
Τι σημαίνει 5%, 10% ή 20% ουρία;
Το ποσοστό δείχνει πόση ουρία περιέχει η κρέμα και αλλάζει τον τρόπο που δουλεύει. Ως γενικό κανόνα, που θα συναντήσεις και στις ετικέτες των φαρμακείων, οι χαμηλές συγκεντρώσεις ενυδατώνουν, ενώ από περίπου 10% και πάνω η ουρία αρχίζει να μαλακώνει και να βοηθά να απομακρύνονται τα σκληρά, νεκρά κύτταρα. Αυτή η δεύτερη δράση λέγεται κερατολυτική. Τα ποσοστά στον πίνακα είναι ενδεικτικά και πάντα ισχύουν οι οδηγίες του κάθε προϊόντος.
| Ποσοστό ουρίας | Κύρια δράση | Πού ταιριάζει | Τι να προσέξεις |
|---|---|---|---|
| Έως 5% | Ενυδάτωση | Ξηρό δέρμα σώματος, χέρια, και πρόσωπο αν το προϊόν είναι για πρόσωπο | Συνήθως καλά ανεκτή, κατάλληλη για καθημερινή χρήση |
| Περίπου 10% | Έντονη ενυδάτωση και ήπια απαλότητα | Πολύ ξηρές κνήμες, αγκώνες, γόνατα, πόδια | Μπορεί να τσούξει σε ερεθισμένο δέρμα |
| Περίπου 20% έως 30% | Μαλάκωμα σκληρύνσεων | Φτέρνες, πέλματα, κάλοι | Μόνο στα σκληρά σημεία, όχι στο πρόσωπο |
| Πάνω από 30% | Ισχυρό μαλάκωμα | Πολύ σκληρά σημεία ή νύχια, συνήθως με οδηγία ειδικού | Τοπικά και για περιορισμένο διάστημα |
Ποια κρέμα με ουρία για τα πόδια και ποια για το σώμα;
Για το σώμα, μια κρέμα ή λοσιόν με χαμηλό ποσοστό είναι συνήθως αρκετή. Βάλ’ τη αμέσως μετά το ντους, όταν το δέρμα είναι ακόμη ελαφρώς νωπό, γιατί έτσι κλειδώνει καλύτερα την υγρασία. Ο Καναδικός Δερματολογικός Σύλλογος προτείνει κρέμα χωρίς άρωμα αμέσως μετά το μπάνιο και σκούπισμα του δέρματος με ελαφριές κινήσεις χωρίς τρίψιμο.
Για τις φτέρνες, μια πιο πλούσια κρέμα με υψηλότερο ποσοστό βοηθά περισσότερο. Βάλ’ τη το βράδυ, φόρεσε βαμβακερές κάλτσες και επανάλαβε για μερικές εβδομάδες. Το καλοκαίρι στην Ελλάδα, με τα σανδάλια και την άμμο, οι φτέρνες χρειάζονται συχνά περισσότερη φροντίδα απ’ ό,τι τον χειμώνα. Για όλη τη ρουτίνα των ποδιών, διάβασε τα άρθρα μας για τις κρέμες ποδιών και τις σκασμένες φτέρνες.
Είναι κατάλληλη η ουρία για ευαίσθητο δέρμα και για παιδιά;
Η ουρία είναι γενικά καλά ανεκτή, όμως μπορεί να προκαλέσει τσούξιμο ή κάψιμο όταν το δέρμα είναι σκασμένο, ερεθισμένο ή έχει μικρές πληγές. Αυτό συμβαίνει πιο συχνά με τα υψηλά ποσοστά. Αν έχεις ευαίσθητο δέρμα, ξεκίνα με χαμηλό ποσοστό σε μικρή περιοχή και περίμενε μια μέρα για να δεις πώς αντιδρά.
Στα μικρά παιδιά το δέρμα είναι πιο λεπτό και ευαίσθητο. Πριν χρησιμοποιήσεις κρέμα με ουρία σε παιδί, ρώτα τον παιδίατρο ή τον φαρμακοποιό σου και διάλεξε προϊόν που αναφέρει ρητά ότι είναι κατάλληλο για την ηλικία του. Μην βάζεις κρέμες για φτέρνες με υψηλό ποσοστό στο πρόσωπο, στα βλέφαρα ή σε βλεννογόνους.
Πώς βάζεις σωστά μια κρέμα με ουρία;
- Εφάρμοσε την κρέμα σε καθαρό δέρμα, ιδανικά μέσα σε λίγα λεπτά μετά το μπάνιο.
- Χρησιμοποίησε μια ποσότητα που απλώνεται εύκολα και κάνε μασάζ μέχρι να απορροφηθεί.
- Πλύνε τα χέρια σου μετά την εφαρμογή κρέμας υψηλού ποσοστού, ώστε να μη μεταφέρεις το προϊόν στα μάτια.
- Συνέχισε για τουλάχιστον δύο με τέσσερις εβδομάδες, γιατί η ξηροδερμία βελτιώνεται σταδιακά.
- Όταν το δέρμα βελτιωθεί, πέρασε σε μια πιο ελαφριά κρέμα συντήρησης.
Αν ψάχνεις γενικά ενυδατικές κρέμες σώματος, με ή χωρίς ουρία, θα βρεις βοήθεια και στο άρθρο μας κρέμες σώματος: ενυδάτωση που κρατάει.
Πότε πρέπει να μιλήσεις με γιατρό;
- Το δέρμα είναι ξηρό και ταυτόχρονα κοκκινίζει, ξεφλουδίζει έντονα ή έχει πλάκες.
- Η φαγούρα είναι τόσο έντονη που σε ξυπνά τη νύχτα.
- Οι ραγάδες στις φτέρνες είναι βαθιές, ματώνουν ή πονούν όταν περπατάς.
- Έχεις διαβήτη ή κακή κυκλοφορία στα πόδια, οπότε κάθε πληγή ή σκληρύνση στο πόδι χρειάζεται έλεγχο από γιατρό ή ποδολόγο.
- Το ξηρό δέρμα εμφανίστηκε ξαφνικά μαζί με κούραση, αλλαγές στο βάρος ή άλλα συμπτώματα.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορώ να βάλω κρέμα με ουρία στο πρόσωπο;
Μόνο αν το προϊόν προορίζεται για πρόσωπο, που συνήθως σημαίνει χαμηλό ποσοστό. Οι κρέμες για φτέρνες και σώμα δεν μπαίνουν στο πρόσωπο, γιατί το δέρμα εκεί είναι πιο λεπτό και ερεθίζεται πιο εύκολα.
Γιατί με τσούζει η κρέμα με ουρία;
Το τσούξιμο συμβαίνει συνήθως όταν το δέρμα είναι σκασμένο ή ερεθισμένο. Δοκίμασε χαμηλότερο ποσοστό ή άφησε πρώτα το δέρμα να ηρεμήσει με μια απλή κρέμα χωρίς άρωμα. Αν το κάψιμο επιμένει, σταμάτησε τη χρήση.
Χρειάζεται να βάζω κρέμα με ουρία κάθε μέρα;
Στην ξηροδερμία η τακτική χρήση φέρνει το αποτέλεσμα, συνήθως μία ή δύο φορές την ημέρα. Όταν το δέρμα βελτιωθεί, πολλοί μειώνουν τη συχνότητα ή περνούν σε πιο ελαφριά κρέμα.
Είναι η ουρία καλύτερη από τη γλυκερίνη;
Δεν είναι καλύτερη ή χειρότερη, απλώς διαφορετική. Και τα δύο συγκρατούν νερό. Η ουρία σε υψηλότερα ποσοστά έχει και μαλακτική δράση στα σκληρά σημεία, ενώ η γλυκερίνη είναι συνήθως πιο ήπια για ευαίσθητο δέρμα.
Πηγές
- Le Quotidien du pharmacien: La peau sèche (NMF, ουρία)
- Εγχειρίδιο MSD: Sécheresse cutanée (xérodermie)
- Καναδικός Δερματολογικός Σύλλογος: La sécheresse cutanée
- InformedHealth.org (IQWiG): How does skin work?
Είμαστε ανεξάρτητοι συνεργάτες της LR Health & Beauty και δεν μιλάμε εκ μέρους της εταιρείας. Το άρθρο έχει γενικό ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή.